Những cánh cò chớp trắng

0

Trong tác phẩm “Điện Biên trong lịch sử” của hai đồng tác giả Đặng Nghiêm Vạn và Đinh Xuân Lâm, có đoạn viết về cánh đồng Mường Thanh như sau: “Vùng Điện Biên lại còn là miền vừa có núi non hùng vĩ, vừa có cánh đồng rộng thẳng cánh cò bay, cảnh yêu, người mến. Trông từ trên cao ở đằng xa, chúng giống như những tấm lụa màu sáng trải tự nhiên trên những thảm mạ xanh rờn”..

Dạo này có việc đi qua cánh đồng lòng chảo Mường Thanh – nhất là các xã phía Nam của huyện Điện Biên – điều mà ai cũng dễ dàng nhận thấy đó là từng đàn cò trắng tha thẩn kiếm ăn, trên những thửa ruộng đầu đông… Bất giác, tôi bâng khuâng nhớ lại câu ca dao đã thuộc cách đây hơn bốn mươi năm, hồi học lớp 1 phổ thông:

“Con cò bay lả bay la

Bay từ cửa sổ, bay ra cánh đồng”

Con cò không phải là loài gia cầm như con gà, con vịt…, cũng chẳng phải giống chim cảnh như yểng, khướu, họa mi… Vậy mà, con cò trong câu ca dao lại “từ cửa sổ”, nó bay thẳng “ra cánh đồng”. Và ở đây, cái không gian làng quê Việt “hiện lên” một cách thiêng liêng và tượng trưng trong tâm tưởng, dù không có bất kỳ hình ảnh nào được nhắc đến. Tuy nhiên, với người nông dân Việt Nam, ai cũng hình dung ra cây đa, bến nước, sân đình, những đêm chèo rộn rã và những cánh cò dập dìu sóng lúa…

“Mẹ ru cái lẽ ở đời

Sữa nuôi phần xác, hát nuôi phần hồn”

“Hát nuôi phần hồn” là bởi vì, cánh cò nói riêng và con cò nói chung, đã từ lời ru của bà, của mẹ bay vào giấc mơ của tuổi thơ ta, góp phần giúp ta trưởng thành cả về thể xác đến tâm hồn. Cho dù cánh đồng Mường Thanh thuộc loại lớn nhất trong số bốn bồn địa vùng Tây Bắc, lại có giống gạo IR64 thơm ngon nổi tiếng khắp gần xa, nhưng thật tiếc là trong hàng chục năm qua vẫn thiếu vắng… cánh cò.

nhung canh co chop trang Những cánh cò chớp trắng

Thế rồi, điều bất ngờ thú vị đã xảy ra, cách đây chừng 6 – 7 năm những cánh cò trắng đầu tiên xuất hiện trở lại trên cánh đồng Mường Thanh. Lúc đầu vài con, sau vài chục con. Lúc đầu chỉ một đàn, giờ là nhiều đàn với hàng trăm, hàng nghìn con cò như làm bằng tuyết, hoặc cặm cụi kiếm ăn, hoặc bay liệng chập chờn trong nắng sớm, sương chiều. Khung cảnh thật là bình yên thơ mộng và lãng mạn, làm xúc động không chỉ người nông dân mà bất cứ ai có dịp ngắm nhìn. Được biết vài tháng sau khi có lệnh cấm lưu hành, tàng trữ, sử dụng các loại vũ khí, nhất là súng kíp tự tạo, đàn cò có cơ hội tồn tại và phát triển ngày càng đông đúc. Nói cách khác, từ một chủ trương chỉ nhằm đảm bảo trật tự an toàn xã hội, mà vấn đề môi sinh, môi trường được bảo vệ, có tác dụng dây chuyền đến số phận của loài sơn cầm. Trước kia, ngay một con cò mới ra ràng còn đang tập bay, cũng bị hạ ngay bởi những phát súng kíp đạn ria. Cò lớn lớn thịt, cò bé bé thịt, chẳng con nào thoát được!

Thế mà giờ đây, trên bầu trời xanh, trên cánh đồng Mường Thanh, hàng trăm hàng nghìn cánh cò bay qua liệng lại, vắt từ dãy núi bên này sang dãy núi bên kia. Một lần nữa tôi lại có được cái cảm giác xao xuyến, khi tiếp tục ngắm nhìn những đàn cò trắng bì bõm kiếm ăn trên cánh đồng bản Pom Loi, phường Nam Thanh, TP. Điện Biên.

Và đêm qua, trong giấc mơ êm đềm, tôi thấy rõ ràng trên màu xanh nõn nà của cánh đồng “nhất Thanh…”, là những cánh cò chớp trắng, chớp trắng và chớp trắng. Cánh cò nâng tâm hồn tôi bay lên cùng lời ru của mẹ: “Con cò bay lả bay la // Bay từ cửa sổ… ơi à… à ơi…”…

Thanh Bình

Chia sẻ bài viết: